دیل سئچین

آذربايجان كئچميش مغلوبيتلردن نه-لر اٶيرنميشدير؟

اوبان نیوز: بئله­لیکله ۱۹۲۱ ده باش وئرن رضاخان چئوریلیشیله، گونئی آذربایجانین فارس اسارتینه دوشمه­سی، دربندین اشغالیندان فورمالاشماغا باشلامیش اسارت تابوتونا ویریلان سون میخ حٶکمونو اویناییردی. یعنی آذربایجان  ۱۲۵ ایل عرضینده هم شیمالدا و هم جنوبدا اٶز میللی باغیمسیزلیغینی و هر بیر فورمدا اولان میللی دٶولت­چی­لی­یینی تام الدن وئرمیشدیر.

آذربایجانز دموکرات حرکاتیندا واقع اولموش یول آییرمانین تاریخی-سیاسی کونتکستی

(ایضاحات: بو مقاله، ۱۱ مارت ۲۰۱۲ تاریخینده آ.ف.د.ح.-یندا باش وئرمیش یول آییرمادان یارانمیش سوآل­لاری جاوابلاندیرماق اوچون کئچیریلمیش پالتاک سئمناریندا اوخونموش مقاله­نین متنی دیر. بو سئمیناردا طرح اولان سوآل­لار و اونلارا وئریلن جاوابلارین قیصالمیش و یازیلی فورمو تئزلیکله نشر اولاجاقدیر)

هر اسارت، اٶز آردینجا اسیر اولموشلاردا ایلک نٶبه­ده بیر شوک دالغاسی یارادیر. سونرا چاره­سیزلیک­دن دوغموش طالعین قرارینا تسلیم اولماق اندیشه­سی و اسارت دردینی سیغاللاماق دٶورو گلیر و اسارت زنجیرلرینی قیرماغا غریزی چابالار، سونراکی دٶورلرین پایینا دوشور. اگر اسیرلر، اسارت شراییطینیده اٶز فیزیکی وارلیقلارینی قورویوب، اینتلکتوئل گوجلرینی ساغلام ساخلایا بیلسه­لر، زامانلا اٶز اسارتلری­نین ندنلرینی، اسارت سیستمی­نین مئخانیزملرینی و کٶله­لی­یین اونلارین جیسم و روحلارینا ووردوغو اوزون وعده­لی زیانلاری آنالیز ائده بیلیرلر. بو پراسئس­ین عطف نٶقطه­سی، آزادلیغا اولان هوسلردن، غریزی و نتیجه­سیز چابالار یئرینه، دوشونولموش آزادلیق ساواشی و اونا لازیم اولان کومپلکس علم، استراتژی و تاکتیکالار مئیدانا چیخماسی دیر. ان قیصا سٶزلرله ایفاده اولموش بو سورج، اصلینده  هم بیر یا بیر نئچه نسیل و هم یوز یا یوز ایللر چکه بیلر.

بو عمومی منظره­دن آذربایجانا گلک:
۱۸-جی عصرین سونونا ۲ ایل قالمیش (۱۷۹۸) بوتوٶ و بٶیوک آذربایجان فتحعلی­شاهین، بٶیوک ایمپراطورلوق قورماق پلانلارینا قوربان گئدیر. بٶیوک، واحید و دفاکتو مستقیل آذربایجانین ایالتلریندن تبریزه جمع اولوب میللی قورولتای کئچیرن اورمو، تبریز، اردبیل،خوی و دیلمان، قره باغ، ماراغا، ساووجبلاغ، صایین قالا، باکی، ایروان، قاراداغ، شیروان، اوشنو، گنجه ،نخجوان و ساراب خانلاری، فتحعلی­شاهین قارشی­سینی آلا بیلمیرلر.

۵۱ ایل عٶمرو اولموش، بٶیوک و احید آذربایجانین، داها بٶیوک ایران آدلی بیر ایمپریا قورماق پلانینا قوربان اولماسی، اصلینده تاریخین ان طبیعی و قانونسال گئدیشاتی­نین تکراری ایدی. ائله بوتون تاریخی تورک ایمپراطورلاوقلاری­دا اٶز فرمانلارینا تابع اولان میللتلر و اٶلکه­لرین سایین و احاطه­سین آرتیرماقلا، بیر کوسموپولیت سیاسی حاکمیت یارادیب، اٶز مشروعیتلرینی “بیز تورکلر” یئرینه، “بیز مسلمانلار” و “بیز ایرانلی­لار” کیمی ایفاده­لر و سٶیلملرین (دیسکورسلارین) اطرافیندا قورموشلار.  بو سیلسله تاریخی ایمپریا قورماقلارین سون تاریخی نوسخه­سی اولان ۱۷۹۸-ده فتحعلی شاهین، آذربایجانی مغلوب ائتمه­سی­نی، فاجیعه­وی ائدن جهتی، آذربایجانین، مودرن دٶولت­-میللتر یارانان عصره، اٶز کیملی­یی یئرینه، ایران و روس کیم­لیکلریله قدم قویماسی­ایدی. بو حادیثه، مودرن دنیانی فورمالاشدیران ایکی بٶیوک اینقلابین آراسیندا باش وئریردی. آذربایجانین پایتختی اولان اورمو مغلوب اولاندا، آمئریکا بیرلشمیش اشتاتلاری­نین باغیمسیزلیغیندان (۱۷۷۶)  جمعی ۲۲ ایل کئچیردی و فرانسا اینقیلابی­ هله جریاندا ایدی اونون سونونا تکجه بیر ایل قالیردی.

بئله لیکله تورک قاجار سولاله­سی­نین ایران تاج و تختینه صاحیب اولماق پروژه­سی، آذربایجان اوچون بیر تاریخی مغلوبیتله باشلادی. بو آمما او ایللرده بوتون اسلام عالمینه مخصوص اولان میللی فاجیعه­لرین بیری ایدی. بیرآز سونرا، روس ایمپریاسی آذربایجان ایالتلر و شهرلرینی قوزئی­دن اشغال ائتمه­یه باشلاییر. اورمیه­نین فتحعلی­شاها تسلیم اولوب حاکیم افشارلارین “بارفروش­آ” (ایندیکی بابل شهرینه) تبعید اولماسیندان جمعی ۳ ایل سونرا یعنی ۱۸۰۱-ده بیرینجی چار الکساندرین حاکمیتی­نین باشلانیشیندا،  آذربایجانین کازاخ سولطانلیغی، یئنی یارانمیش “گورجوستان” ترکیبینده روسیه­یه ضمیمه اولور. البته ایلک روس اشغالی اورمونون سقوطوندان ۲ ایل اٶنجه، دربندین روسیه­یه ضمیمه اولماسیلا باشلامیشدی. ۱۸۰۴-ده گنجه و ۱۸۰۶ دا باکی سیسیانوف قوشونونا تسلیم اولورلار. طالش ۱۸۰۹ دا اشغال اولور و معروف گولستان موقاویله­سی ۱۸۱۳-ده ایمضالانیر. بلکه عمومی منظره­نی باشا دوشمک اوچون اشاره ائتمک یئرینده اولارکی گولوستان مقاویله­سی ایمضالاندیغی تاریخیدن بیر ایل اٶنجه بوخارست باغلاشماسی اساسیندا، عوثمانلی ایمپریاسی، روسیه­نین، شیمالی قافقازدا اقتیدارینا بویون قویدوغونا راضی­لیق وئرمیشدیر. بوندان سونرا باش وئرمیشلری دئمک لازیم دئیر و بو مقاله­نین اوخوجولارینا معلوم اولان حادیثه­لردیر.

بئله­لیکله ۱۹۲۱ ده باش وئرن رضاخان چئوریلیشیله، گونئی آذربایجانین فارس اسارتینه دوشمه­سی، دربندین اشغالیندان فورمالاشماغا باشلامیش اسارت تابوتونا ویریلان سون میخ حٶکمونو اویناییردی. یعنی آذربایجان  ۱۲۵ ایل عرضینده هم شیمالدا و هم جنوبدا اٶز میللی باغیمسیزلیغینی و هر بیر فورمدا اولان میللی دٶولت­چی­لی­یینی تام الدن وئرمیشدیر.

بئله­لیکله قوزئی آذربایجانین ۱۹۹۱ده آزادلیغا چیخماسی، آذربایجانین ۱۹۵ ایل سورموش اسارت تاریخینده ایلک بٶیوک غلبه­سی­ایدی. ۱۹۵ ایل اسارت، و یالنیز وطنین شیمالیندا، بیر گئچیکمیش غلبه! ایکی عصری احاطه ائدن بو دٶرده، یالنیز ایکی ایل قوزئی­ده و بیر ایل گونئی ده آزادلیق نسیمی اسمیشدیر و بونا گٶره ده، ۱۹۹۱-جی ایلده قوزئی آذربایجانین ایستیقلالی، چوخ موبارک بیر حادیثه­ایدی. قوزئی­ده و گونئی­ده آجی مغلوبیت­لرله نتیجه­لنمیش جهدلرین آردینجا ایلک غلبه، گونئی­یی ده آیاغا قالدیردی. بوگونون تاریخی پرسپکتیویندن باخارکن، ۱۹۹۱-دا قوزئی­یین ایسیقلالیتی­نین برپا اولماسی، بیر قطی غلبه و آتا-بابالاریمیزین اوندان اٶنجه اولان ۲ میللی دٶولت­لر قورماق ایشینده قازاندیقلاری اوغورلار، موقتی ظفر کیمی گٶرونورلر و قالان تاریخی حادیثه­لر، اسارته قارشی باش وئرمیش طبیعی رئاکسیالار کیمی گٶرونمه­لی­دیرلر.

آزادلیغا اوغروندا باش وئمیش مغلوب چابالار
یوخاریدا شرح ائدیلمیش و مقاله­نین توخوندوغو مٶوضوعلارین احاطه­سینه آلینمامیش گونئی و قوزئی آذربایجاندا میللی آزادلیغا اوغروندا باش وئرمیش چابالارین، بیر حالی موستثنا اولماق شرطیله، هامی­سی مغلوبیتله باشا چاتمیشلار و گونئی­ده بوگون جریاندا اولان حرکات حاقیندا یالنیز خوش آرزولار ائتمک اولار. بیر معروف آتالار سوزو “مغلوبیتی” ساده جه “کال غلبه” آدلاندیریر. بو مودعالا راضیلاشساق، بوگونه کیمی بیزه قیسمت اولموش مغلوبیتلرین یئرینه، گئج یا تئز، غلبه­میزین شاهید اولاجاییق. بو ایش باش وئرمک اوچون گرک بیز بوتون مغلوبیتلری آنالیز ائدیب، اونلاردان ایره­لی گلن نتیجه­لری اخذ ائدک.

بورا کیمی دئیلنلردن بیر نتیجه آیدین گٶرونور: داها ایرانچی­لیق و روسچولوق ایدئولوقیالاری­نین قئیدلریندن اٶزونو آزاد ائتمیش آذربایجان اوچون، گونئی­ده باشلانمیش مدرن مبارزه­ده،  هربیر غیری عقلانی رجز اوخوماق، دونیایه جنگ اعلان ائتمک، ایران میللترینی آزاد ائتمک و حتی دونیادا عدالتی برقرار ائتمک کیمی غیری رئال شعارلارا موراجیعت ائتمه­مک و ایدئولوژیلر اساسیندا دوست-دوشمان معینلشدیرمکدن واز کئچمک لازیمدیر.

آجی تجروبه­لر و مغلوبیتلردن آلینان درسلردن ده بیر نئچه اورنک گتیرمک اولار:

۱٫مشروطه اینقیلابیندا آذربایجانین هر پرابلئمینی ایرانلا باغلاماق و تهراندا مجلیس قورماقلا هر نه حل اولاجاق، کیمی فیکیر هئچ بیر سیاست قایداسینا اویقون دئیلدیر.

۲٫ قوزئی­ده ۱۹۱۸-ین مارت آپریل آیلاریندا،  بیرلشمیش بولشویک و داشناک قووه­لر طرفیندن سوی قیریما معروض قالمیش آذربایجان، سونرالار، بولشویکلرین یالان وعدلرینه اینانمامالی­دیرلار. قوزئی­ده آذربایجان کمونیستلری، آذربایجان میلتینه یوخ روس استعمارینا لویال اولدولار و آذربایجانین ۱۹۲۰ ده روسس اسارتینه دوشمه­سی و ۱۹۹۱-ه قدر اسیر اولماسیندا باشلیجا رول اوینامیشلار.

۳٫ اورمو و اطرافیندا همان زمان و حتی ائله مارت آییندا باشلامیش جیلو-ائرمنی قووه­لری-نین قتل عاملاری زمانی، آذربایجانی بو قتل عامدان خیلاص ائتمک اوچون عثمانلی قوشونونلاری، سرحده یاخینلاشیرلار. قتل عاملا مشغول اولان مسیحی قووه­لر، معتمدالوزاره­نین واسیطه­سیله عثمانلی قوشونونا مئساژ یوللاییرلار کی، سیز بو ایشه موداخیله ائتمه­یین، بیز ایرانلی­ییق، بو قتل عامل دا ایرانین داخیلی ایشی دیر! معتمدالوزاره کی قتل عاملارین بوتون جزئیاتینا قدر ماجرانین شاهیدی­­ایدی، اٶز یازدیغینا گٶره، گئدیر و مئساژی دا اولدوغو کیمی چاتدیریر! بو داها بلاهتین سون درجه­سی­دیر. ۳۰۰ مین اهالی­دن ۲۰۰ نفرینی قوربان وئرمیش بیر بٶلگه­نین باشچیسی، نه قدر گره­ک نائیو اولا کی، اونو قتل عامدان نیجات وئرمک ایسته­ین قوشونا بئله بیر جاواب آپارا! بو آغیر و آجی بیر درسدیر. آذربایجان یالنیز آذربایجان میللتی­نه لویال قالمالی­دیر. بو باخیمدان آذربایجان باسقین ائدن قوشون و دٶولتین بایراغی­نین رنگیندن آسیلی اولمایاراق، هر بیر نٶوع  باسقی­یا قارشی اولمالی­ و قارشی دورمالی­دیر.

۴٫ گونئی آذربایجاندا میللی حوکومت دٶورونده، میللی حوکومتین سون درجه اینسانی و دموکراتیک داورانیشلاری و عدالتلی اصول ایداره­سینه باخمایاراق، اهالی­نین بیر قیسمی، دینی اینانجلار و ایدئولوژیک اساسلاردا، میللی حوکومتدن حیمایه ائیمه­دی. بو سببدن، قالان شرطلری نظره آلماساق، ایدئولوژیک باخیمدان بیر نئوترال و رنگ­سیز رهبرلیک میللی بیر حوکومتی ایداره ائتمک اوچون داها مصلحتلی اولا بیلردی.

۵٫    ۱۹۴۶-جی ایلین مای آییندا شوروی قوشونلاری گونئی آذربایجانی ترک ائدرکن، و حتی داها اٶنجه بو حاقدا شوروی دٶولتی­نین قراری اعلام اولاندا، سید جعفر پیشه­وری اوضاعنی یئنی­دن آنالیز ائتمه­لی و ایمکان چرچیوه­سینده اٶزونه باشقا متحدلر و دوستلار آرامالی­ایدی. تأسسوف کی اونون ایناندیغی ایدئولوژی هم اونون اٶزو اوچون بیر ابدی دوست و دوشمن سیاهی­سی وئرمیشدیر و هم اونا وورولموش ایدئولوژیک دامغا او زامانین ایدئولوژیلره بٶلونموش دونیاسیندا، باشقالاریندا آذربایجان میلی حوکومتینه قارشی معین ایدئولوژیک بیر سیاست فورمالاشدیرمیشدی. اگر سید جعفر پیشه­وری او زامان، شراییط دئیشرکن، اٶز ایمکانلارینا غیرایدئولوژیک و پراقماتیستی باخا بیلسه­ایدی و اگر گونئی آذربایجانا تأثیر قویا بیلن قووه­لر اوچون، آذربایجان میللی حوکومتی ایدئولوژیک دامغالی بیر وارلیق اولماسایدی، بلکه میللی حوکومت اٶز وارلیغینی قوروماغا بیر ایمکان تاپا بیلردی یا بیر سیرا باشقا ایمکانلاردان ایستیفاده ائتمه­نی دوشونه بیلردی. نه یازیق کی او زامان میللی حوکومتین باشیندا اولان سید جعفر پیشه­وری نین ایدئولوژیک ایناملارای اساسیندا، یالنیز بیر خاریجی دوست دٶولت وارایدی و واخت چاتاندا، میللی حوکومت­ین طالعی­نه بو تک دوست، بٶیوک بیر منفی تأثیر قویدو.

او زامان آذربایجان میللی حوکومتی ایکی گوجله عئینی آن­دا قارشی-قارشی­یا دورموشدو: بیر: دونیا کمونیسمینه قارشی ایدئولوژیک دوشمن اولان غرب دونیاسی­نین دیرلری و او زامانین سوپر گوجلری. ایکی: هئچ بیر تورک دٶولتچی­لی­یینه دٶزمک ایسته­می­ین تهران حاکیمیتی.

سید جعفر پیشه و اونون باشچیلیق ائتدی­یی حوکومت اگر دونیایه ایدئولوژیک باخماسایدیلار، بلکه بو ایکی گوجو، بیر-بیرلریندن تجرید ائدیب، آمئریکاسیز و اینگلیس­سیز بیر تهران رئژیمی­نه قارشی دورودولار، هم موذاکیره ده، هم موذاکیره­دن دوغوموش قرارلارین تهرانی بویون قویماغینا ضمانت­ده و هم محتمل موحاریبه­ده.

بوتون بو فرضلرین هئچ بیر تاریخی اهمیتی اولماسادا، بیر سیلسیله فرضی وضعیتلر، سناریولار و سئچیملر کیمی، ایدئولوژیک سیاستین و ابدی و ازلی دوستلار و دوشمنلر سیاهی­سینه صاحیب اولماغین، استراتژیک زیانلارینی نوماییش ائتدیرمکده یاردیمجی اولا بیلرلر.

۶٫  باشقا آجی تجروبه ۱۳۵۸-ده خلق مسلمان حرکاتی ایدی. بو حرکات هم ولایت فقیه اصلینه قارشی ایدی و هم آذربایجان اوچون مدنی موختاریت آدلاندیرا بیلدی­یمیز حق-حقوق طلب ائدیردی. او زامان توتالیتر سول ایدئولوژی­سینه قاپسانمیش آذربایجان گنجلری­نین ان ساوادلی­لاری و ان موتشکیل­لری، بیر پارا بوگون گولونج و آنلاشیلماز ایدئولوژیک استنتاج اساسیندا، ولایت فقیه قوشونونا چئوریلدیلر! ایشاره ائتدی­ییم او گولونج ایدئولوژیک آنلاییش او جومله­دن بو ایدی کی چون آیت الله شریعتمداری بیر زامان سول­لارا قارشی اولوب و  شوروی­نین افغانستانی اشغال ائتمه­سینه قارشی مٶوقع توتوب، پس اونون ولایت فقیه اصلینه قارشی بسیج ائتدی­یی نئچه میلیونلوق اوردو، قارشی­سیندا دوروب ضیدی امپریالیست، خمینی­نی و اونون ولایت فقیه­-ینی حیمایت ائتمک لازیمدیر! (بو البته ایشین بیر یٶنو ایدی. جناب حسن شریعتمداری­نیین سون زامانلار ایستیناد ائتدی­یی بیر پارا سندلره گٶره، گویا خلق مسلمان حرکاتینی بوغماق، بیر باشا شوروی رئژیمی طرفیندن، توده پارتیاسینا سیفارش وئریلمیشدیر.)

بوتون بو فاجیعه­لی تاریخی تجروبه­لر، آذربایجان اوچون بو درسی وئرمیشدیر کی، اسیر و ضعیف بیر میللت اٶز آزادلیغینی هرنه­دن اوستون توتمالی و یارانمیش هر وضعیتده یالنیز بیر مقصد گودمه­لی­دیر: قورتولوش! اسیر بیر میللت اوچون میللی قورتولوشدان باشقا هر نه موقتی و گلدی گئدر ساییلمالی دیر. نه دوست و نه دوشمن ازلی و ابدی اولمور و میللی آزادلیغی رهبرلیک ائدن قووه یالنیز میللی منافع اساسیندا اٶز دوستلارینی سئچمه­لی­دیر و ان اساسی مسئله، میللی قورتولوش موجادیله­سی موفق اولانا قدر، هر بیر پولاریزاسیون، ایسته­نیلمزدیر و مغولبیتی ضمانت ائدن عامیل کیمی گٶرونمه­لی­دیر. بوتون بونلار البته میللی دٶولت­چی­لی­یه داییر پلانلاردا اینسان حاقلاری، دموکراسی، سکولاریسم، قادین حاقلاری و سوسیال عدالت مسئله­لرین آرخا پلانا آتماق معناسیندا دئیر. بو او دئمکدیر کی، مادامکی میللی دٶولتچی­لیک (فدرال یا باغیمیسزلیق فورمالاری­نین ایکی­سیندن بیرینده) الده اولماییب، بو دٶولت نه اینسان حاقلارینی ریعایت ائده بیلر، نه سکولار اولا بیلر و نه هئچ باشقا کاراکتره مالیک اولا بیلر.

۷٫ ماراخلی بیر مقام، آذربایجانین قوزئی­یی و گونئی­ینده اینترناسیونالیست ایدئولوقیالارین وار اولمالاری و بو ایدئولوقیالاری اٶزلرینه رهبر توتان سیاسی قووه­لرین بٶحرانلی و تعیین ائدیجی مقاملاردا، کیمه و هارا لویال قالیب-قالماماق مسئله­لری­دیر. ۱۹۱۸-۱۹۲۰-ده قوزئی آذربایجان­ین ایلک جومهوریتی آیلاریندا، آذربایجان کومونیستلری­، موستقیل و دموکراتیک آذربایجان دٶولتی چرچیوه­سینده بوتون دمکراتیک حاقلارا مالیک­ایدیلر و او جومله­دن پارلامنت­ده سٶزچولری، علی حیدر قارایئو (۱۸۹۶-۱۹۳۸)  و میرفتاح موسوی (۱۸۹۱-۱۹۱۹) باشدا اولماقلا، نوماینده­لری وارایدی. بو حالدا بو کومونیستلر هم آذربایجان فعله صینفینه و هم آذربایجان دٶولت­چی­لی­یینه لویال اولوب، آذربایجان دموکراسیاسی چرچیوه­سینده سیاسی فعالیت ائده بیلردیلر. بونلار آمما اٶز میللت-دٶولتلری یئرنه، روس بولشویک ایمپریاسی­نا لویال اولوب، آذربایجان دموکراتیک رسپوبلیکاسی­نین محو اولماسی و روس اشغالینا چالیشدیلار.

باشقا تاریخی حادیثه ۱۹۷۹-دا گونئی آذربایجان­دا باش وئریر. بو تاریخده گونئی آذربایجان­دا هم اینترناسیونالیست ایسلام ایدئولوقیاسی و هم اینترناسیونالیست کمونیسم ایدئولوقیاسی طرفدارلاری فعال­ایدلار. بو ایکی ایدئولوقیادان، ایسلامی اینترناسیونالیست­لر هم ولایت فقیه اصلینه قارشی دورماق و هم و هم آذربایجانا بیر نٶوع موختاریت طلبی­ایله، آذربایجانا و دموکراتیک دیرلره لویال قالدیقلاری حالدا،  کمونیسم طرفدارلاری، تبریز-تهران قارشی دورماسیندا، تهرانا لویال قالدیلار. دئمه­لی ۶۰ ایل فاصیله­سینده آذربایجان­ین ایکی تاییندا کمونیستلر ایدئولوژی باخیمیندان منطقی ساییلان صینفی (طبقاتی) لویال­لیقلاریندان علاوه، حاکیم اولان باشقا بیر میللته ده لویال اولوب، اٶز میللتلری­نین اراده­سی قارشی­سیندا دوروبلار.

موهوم بیر فرق
آمما داها ماراخلی بودور کی، بو ایکی حالدان بیرینده (قوزئیده ۱۹۱۸-۱۹۲۰-ده) آذربایجان کمونیستلری روسیه اشغالچی قووه لرینه بیر حالدا لویال قالیرلار کی، اوردا پیتربورق و موسقوادا، روس کمونیستلر حاکیم ایدیلر آمما ایکینجی حالدا (۱۹۷۹-دا گونئی­ده) تهراندان دینی فاناتیسم حاکیم ایدی! باشقا سٶزله، گونئی آذربایجاندا کومونیستلر، ایدیعا ائتدیکلری کیمی، آذربایجان فعله صینفینه لویال اولماق یئرینه، تهران رئژیمینه لویال اولدولار آمما اوردا فارس کمونیستلر یوخ، ایرانین تمامیت ارضی سینی قورویان ولایت فقیه رئژیمی ایش اوسته ایدی. یعنی قوزئی­ کمونیستلری آذربایجان فعله صینیفی و آذربایجان میللت-دٶولت­ینی ساتیب، کمونیست بایراقلی روس ایشغالینا خیدمت ائتدیکلری حالدا، ۶۰ ایل سونرا گونئی­ده، کمونیستلر ولایت فقیه بایراقلی تهران رئژیمی­نین قوشونونا چئوریلیرلر!!!

گونئی آذربایجانین مودرن آزادلیق موجادیله­سی
کئچمیشین مغلوبیتلریندن درس آلمیش گونئی آذربایجانین مودرن آزادلیق موجادیله­سی، پراقماتیسم و عقلانیته سٶیکنمیش، سیاسی بیر حرکاتدیر. آذربایجان­نین  نه ازلی دوشمنی یا دوشمنلری واردیر و نه ابدی دوستلاری. دوشمن آختارماق، دوشمن تاپماق و دوشمنه قارشی قولاق کار ائدن تبلیغاتی بیر حیات طرزینه چئویرمیش توتالیتر ایدئولوقیالار، آذربایجان میللی آزادلیق حرکاتینی غلبه­یه سٶوق ائده بیلمز. بو حرکات، ایندیکی اٶز مودرن دٶورونده، بوتون مغلوبیتلردن درس آلیب، ۱۹۹۱-ده قوزئی­ده کی غلبه­دن روحلانمیشدیر. بو سببدندیر کی “آذربایجان دانیشیر” و بیر نئچه اوخشار سندلرین منطیقی دوامی اولاراق، “آمستردام بیاناتی”، بیر باشا گونئی آذربایجان دٶولتچی­لی­یینی برپا ائتمه­یی گونده­لیگه قویوب و بو دٶلت­چی­لیگین اساس کونتورلارینا صراحت وئریر: اینسان حاقلاری، سکولاریسم، قادینلارین تام برابر حقوق صاحیب اولمالاری و مودرنیسم. بو سندده نه “تورانچی”لار و نه “ایرانچی”لار آذربایجان دوشمنلری اعلام اولمورلار یا پتانسیل­لی تهلوکه­لر کیمی معرفی اولمورلار. بو سندده دئیلیر:

“گونئی آذربایجان تورک میلتی نین میللی آزادلیغی یولوندا موباریزه ده بو گونکو فارس راسیسم­ینی تمثیل ائدن ایران ایسلام جومهورییت­ینی اساس مانعه کیمی گؤرور. چونکو بو رئژیم هر نؤوع دئموکراتیک دییشیکلییه قارشیدیر.”

بوگون قوزئی ده و گونئی ده جوره به جوره اسارتین آجیسی­نی دادمیش آذربایجان نه کورطبیعی نیفرتدن عزیمت ائدیر و نه آجیق چیخماق ایستیر. اٶز قوزئی­یینده باغیمسیزلیغیی­نین ۲۰ –جی یوبلیئیینی قئید ائتمیش آذربایجان، گونئی­ده متین و اینتکلتوئل بیر میللی و سون درجه ده دموکراتیک سیاسی حرکات آپاریر. بو مودعایه چوخ شاهیدلر گتیرمک اولار. بیر نئچه اٶرنک:

۱٫ یازیلمیش جمعی سندلر: طومارلار، آلتیندا ایمضالار توپلانمیش آچیق مکتوبلار، بابک قالاسیندا و باشقا یئرلرده کئچیریلمیش میللی کوتله وی توپلانتی­لاردا صادیر اولموش قطعنامه­لر، سیاسی تشکیلاتلارین سندلری،

۲٫   ۱۳۵۸-جی ایلدن نشره باشلامیش ارلیق­دان بوگونه کیمی مطبوعات و مجازی فضادا نشر اولموش مینلرله مٶلیف­دن مینلرله سیاسی مضمونلو مقاله­لر.

۳٫ میللی-تاریخی گونلر و ایلدٶنوملرده داخیلده و خاریجده کئچیریلن مراسیملرده سسلنن چیخیشلار وبدیعی ماتریالین سیاسی و دموکراتیک مضمونلاری.

۴٫ بیر چوخ نادیر حاللاری موستثنا ائتمکله، ۲۰۰۶ مای آییندا باش توتموش میللی عوصیان و بیر چوخ باشقا خیابانلاردا جریان ائتمیش کوتله­وی آکسیالاردا وئریلن شعارلار.

۵٫ ایندی­لیکده اون مینلرله گونئی آذربایجان میللی فعال­لاری­نین فعال اولدوغو سوسیال شبکه لرده یاییلان و پایلاشیلان ماتریالین سیاسی مضمونو.

۶٫ اٶلومه حٶکم ائدن و یاشاماغا چاغیران ایفاده­لرین گوگل آختاریش موتورونون آختاریشالری اساسیندا، اینترنتده سایلارینی جمع ائدیب و اونلارین جمع­ینده، “اٶلوم اولسون” و “یاشاسین” ایفاده­لری­نین پایلارینی معینلشدیرمک، آشاغیدا کی جدولده اولان نتیجه­لری وئریر:

بو آختاریش نه قدر غیری علمی اولسادا، فرقلر کیفایت قدر بٶیوکدورلر و بو فرقلر آذربایجان­ین هم گونئی­ده و هم قوزئی­ده صلح سئور و باریش ایسته­ین تولرانت میللت اولدوغونا دلالت ائدیر.

بوتون بو سادلانان اٶرنکلر، هامیسی ایجتیماعیتین گٶزو اٶنونده باش وئرمیشدیر و آسانلیقلا کونترول اولوب و لازیم اولان حالدا سندلشه بیلرلر.

منجه بوگون، نه آذربایجان میللی آزادلیق حرکاتی و نه حتی آذربایجان میللتی آراسیندا اولان غیردمکراتیک داورانیشلار و شعارلارلا باریشماق لازیم دئیر. بیز هئچ بیر شراییط ده اینسان حاقلای و دمکراسی-نی تعطیل ائدیب یا اونلاردان اٶز میلتیمیزه تخفیف وئره بیلمه­ریک. بیز اونوتمامیشیق کی، تاریخده، اینسانلار اوچون ان یوکسک درجه­ده عدالت وعد ائدن کمونیست رئژیملر، ان یوکسک درجه­ده فاجعه­لری بشریته تحمیل ائتدیلر. هابئله میللی حاقلار طلب ائدن حرکتلر ده، اینسان حاقلاری و دموکراتیک پرینسیپلره لاقیدلیک ائتمکله، فاجیعه­لره آپاریب چیخارماماقلارینا هئچ بیر قارانت یوخدور.  آمما (و بو موهوم بیر “آمما”دیر) بو او دئمک دئیل­کی هئچ بیر اساس اولمادان بیر طرفدن ایدیعا ائدک کی میللی حرکات ایچینده بیزدن سوای هامی غیری دمکرات­دیر و بیر طرفدن حاکیم میلته منسوب اولان سیاسی قووه­لرین سیرالاریندا  دموکرات قووه­لرین اولماسینی وعد ائدک آمما نه اٶز غیر دمکورتلاریمیز و نه حاکیم میللتین دموکراتلاری حاقدا کونکرت بیر معلومات تقدیم ائده بیلمه­یک.

یوخاریدا دئیلنلر، آذربایجان فدرال دموکرات حرکاتیندا واقع اولموش یول آییرمانین تاریخی-سیاسی کونتکستی کیمی گٶرونمه­لی­دیر. بو تشکیلاتدان جمعی استعفا وئرمیش دوستلار، سون آیلاردا بیردن-بیره بو تشکیلاتا باغلی اولان شخصلرین دیلیندن بیان اولان بیر پارا یئنی شعارلاری، گونئی آذربایجان میللی آزادلیق حرکاتی­نین آغیر ایتگی­لر و آجی مغلوبیتلر باهاسینا قازاندیغی تجروبه­لره اعتیناسیزلیق کیمی گٶرورلر.

علی رضا اردبیلی

http://www.gunaskam.com


 

 

یوروم یازین

Back to Top