دیل سئچین

فمینیزم هر کس اوچون‌دور: بدن‌لریمیز، اؤزوموز

Femenizm5

اویان نیوز:

فمینیزم هر کس اوچون‌دور: بدن‌لریمیز، اؤزوموز

بئل هوکس

آذربایجان تورکجه‌سینه اویغونلاشدیران: تورکان اورمولو

۵- ینجی بؤلوم:

بدن‌لریمیز، اؤزوموز

دوغوشا داییر حاقلار

گونوموزون فمینیست حرکتی باشلادیغیندا، اَله آلینماسی اَن اویغون گؤرولن مسئله‌لر بیرباشا، (بیر چوخ مادی آنلامدا دا ایمتیازلی اولان) یاخشی ائییتیم آلمیش، آغ‌دریلی قادین‌لارین تجروبه‌لرینه باغلی ایدی. فمینیست حرکت وطنداشلیق حرکتی‌نین و جینسل اؤزگورلشمه‌نین ایزینی تعقیب ائتدیگی اوچون، او دؤنمده قادین بدنی قونوسونداکی مسئله‌لری اؤن‌پلانا آلماغی داها اویغون گؤردو. کوتله مئدیاسی، فمینیست حرکتی آمئریکا گؤزللیک یاریشماسی‌نین قوتلاما تؤرن‌لرینده کورسئت‌لرینی یاندیران قادین‌لار ایله باشلاییب آبورت(سقط جنین) سیراسیندا گؤزله‌ین قادین‌لار ایله داوام ائدن بیر حرکت اولا‌راق سونماغی سئچدی، اما حرکتین اولوشومونو سرعتلندیرن مسئله‌لردن بیری جینسل‌لیک ایدی و بورادا سؤزقونوسو اولان، قادین‌لارین جینسل‌لیک‌لرینی نه زامان و کیمینله یاشایا‌جاق‌لارینی سئچمه حاق‌لاری ایدی. سوسیالیست حرکت و یا وطنداش‌لیق حاق‌لاری حرکتی، بوتون رادیکال حرکتلرده، قادین بدن‌لری‌نین جینسل سؤموروسو چوخ راستلانان بیر دوروم ایدی.

جینسل دئوریم(اینقیلاب) اولا‌راق آدلاندیریلان حرکت زیروه‌دیکن، (گئنل‌ده ایسته‌نیلن شخصله ایسته‌نیلدییی قدر جینسل ایلیشکی آنلامینا گلن) اؤزگور عشق مسئله‌سی قادین‌لاری ایسته‌نیلمه‌ین حامیله‌لیک سورونو(مسئله) ایله اوز- اوزه گتیریردی. اؤزگور عشق مسئله‌سینده توپلومسال جینسیت ائشیت‌لیگی‌نین یارادیلماسی اوچون قادین‌لارین اؤنجه‌لیکله گوونلی، ائتکی‌لی دوغوم کونترول یؤنتم‌لرینه(مئتودلارینا) و آبورتا احتیاج‌لاری وار ایدی. صینیفسل ایمتیازا صاحیب اولان آغ‌دریلی قادین‌لار، شخصی اولا‌راق گئنل‌لیکله بو گوونلییی یارادا بیلیردی‌لر، اما بیر چوخ قادین‌ین بئله بیر ایمکانی یوخ ایدی. گئنل‌لیکله صینیف‌سل آیریجالیغا(ایمتیازا) صاحیب اولان قادین‌لار دا ایسته‌نیلمه‌ین حامیله‌لیک دوروموندان چوخ اوتاندیق‌لاری اوچون گوونلی طیبی حاق‌لاریندان یارارلانا بیلمیردی‌لر. ۱۹۶۰-نجی ایللرین سونلاریندا و ۱۹۷۰-نجی ایللرین باشلاریندا آبورت حاققی اوچون موباریزه ائدن قادین‌لار، یاسال(قانونی) اولمایان یول‌لار ایله گئرچکلشدیریلن آبورت تراژدی‌لرینی و ایسته‌نیلمه‌ین حامیله‌لیک‌لرین سونوجو اولا‌راق زورلا اولان ائولیلیک‌لرین یاراتدیغی ایضطیرابی گؤرموشدولر. بیر چوخوموز، یاشام‌لاری پلانلانمامیش و ایسته‌نیلمه‌ین گبه‌لیک‌لر(حامیله‌لیکلر) ایله آلت- اوست اولان یئته‌نکلی، یارادیجی قادین‌لارین اوشاقلارییدیق. آنا‌لاریمیزین، حیاتداکی آلین یازی‌لارینا قارشی دویدوق‌لاری ناراحاتلیغا، خیال قیریق‌لیغینا و آجی‌یا تانیق(شاهید) اولدوق. قادین و ائرکک‌لر اوچون گئرچک جینسل اؤزگورلشمه‌نین، داها یاخشی و گوونلی دوغوم کونترول یؤنتم‌لری، گوونلی و یاسال آبورت حاققی اولما‌دان گئرچکلشمه‌یه‌جه‌ییندن آرخایین ایدیک.

گئرییه دؤنوب باخدیغیمیز زامان، بیر بوتون اولا‌راق دوغوشا دایر حاق‌لاردان چوخ آبورتون اؤن‌پلانا چیخاریلماسی، حرکتین اؤن سیرا‌لارینا یئر آلان قادین‌لارین صینیفسل اؤن‌یارقی‌لارینین(پیش‌داوری) بلیرله‌ییجی اولدوغونو گؤستریر. آبورت مسئله‌سی بوتون قادین‌لاری ایلگیلندیرسه ده، دوغوش ایله ایلگیلی، کوتله‌لری حرکته کئچیرمکده فایدا‌لی اولان و اؤنمسنمه‌سی گرکن، باشقا یاشامسال مسئله‌لر ده وار ایدی. بو مسئله‌لر، تمل جینسل ائییتیمدن دوغوم اؤنجه‌سی باخیمینا، قادین‌لارین قورویوجو حکیملییه، زورلا اویغولانان قیسیرلاشدیرماغا، گرک‌سیز سئزاریینه ویا رحمین عملیاتلا آلینماغینا و بونلارین یول آچدیغی طیبی فساد‌لارا قدر اوزانیردی. صینیفسل ایمتیازا صاحیب اولان آغ‌دری‌لی قادین‌لار، بو مسئله‌لر آراسیندا اَن چوخ ایسته‌نیلمه‌ین حامیله‌لیگین یول آچدیغی آجی ایله اؤزدئشله‌شیر(همذات اولور) و آبورت مسئله‌سینی اؤن پلانا چیخاردیردی، آمما گوونلی و یاسال آبورتا چاتماغا احتیاجی اولان تک قروپ اونلار دئییلدی. داها اؤنجه ده بلیرتیلدیگی کیمی، یوخسول و ایشچی صینیفیندن اولان قادین‌لارا قیاسلا آبورت ائتدیرمک شانس‌لاری داها یوکسک ایدی. او گونلرده، قارادری‌لی قادین‌لار دا داخیل اولماق اوزره یوخسول قادین‌لار گئنلده غئیری- رسمی اولا‌راق آبورت ائتدیرمه‌یین یوللارینی آختاریردیلار. آبورت حاققی، ساده‌جه آغ‌دری‌لی قادین‌لارین مسئله‌سی اولمادیغی کیمی آمئریکا‌لی قادین‌لارین بیر چوخو اوچون، دوغوش ایله ایلگی‌لی تک ویا اَن اؤنم‌لی مسئله ده دئییلدی.

بیر چوخو جینسیتچی‌لیک قارشیتی(موخالیفی) اولمایان ائرکک بیلیم اینسان‌لارینین طرفیندن ده ائلشدیریلن، تمامن گوونلی اولماسا دا ائتکی‌لی دوغوم کونترول حب‌لری، قادین‌لارین جینسل اؤزگورلشمه موباریزه‌لرینده آبورت حاقیندان داها ائتکی‌لی اولوب‌دور. دوغوم کونترول حب‌لری ایلک دفعه یایقین بیر شکیلده ایشلتیلمه‌یه باشلاندیغیندا منیم کیمی ایگیرمی‌ یاشا یاخینلاشمیش اولان قادین‌لار، ایسته‌نیلمه‌ین حامیله‌لیک‌لرین قورخوسوندان و اوتانجیندان قورتولموشدولار. سوروملو(مسئول) بیر شکیلده اویغولانان دوغوم کونترولو، منیم کیمی، قادین‌لارین آبورت سئچیمی حاققینی ساوونان، آمما اؤزو اوچون آبورتو چوخ دا ترجیح ائتمه‌ین قادین‌لاری، بو سورونلا شخصاً اوزلشمکدن قورتارمیش اولدو. من، جینسل اؤزگورلشمه‌نین ان پارلاق دؤنمینده، ایسته‌نیلمه‌ین حامیله‌لیک سورونو ایله هئچ قارشیلاشمادیم، اما دوست‌لاریمین چوخو دوزنلی اولا‌راق ایشله‌دیلن دوغوم کونترول حب‌لری ایله قیاسلا آبورتو داها یاخشی بیر سئچه‌نک اولا‌راق گؤردولر. چوخ واخت، آبورت بیر دوغوم کونترول یؤنتمی اولا‌راق ایشله‌دیلیر. هر زامان ایشلتمک، قادینین آکتیو بیر جینسل یاشام یؤنونده‌کی ترجیحی ایله بیرباشا اوزلشمه‌سی آنلامینا گلیر. ائرکک‌لر دوغوم کونترولو قونوسوندا دقت ائدن قادین‌لاری گئنل‌لیکله یونگول قادین اولا‌راق گؤروردولر. بعضی قادین‌لار اوچون جینسل آنلامدا ایشلری آخیمینا بوراخماق و “سورون”او سونرا آبورتلا چؤزمک داها راحت اولوردو. بو گون، چوخ تکرارلانان آبورتون دا، اوزون سوره ایشله‌دیلن یوکسک درجه‌ده استروژنلی اولان دوغوم کونترول حب‌لری‌نین ده ریسک‌سیز اولمادیغینی بیلیریک. یئنه ده قادین‌لار جینسل اؤزگورلویه اولاشماق و اؤز سئچیم‌لرینی اؤزلری‌نین ائتمه‌سی حاقینا صاحیب اولماق‌لاری اوچون ریسک آلماغی اوستون گؤرورلر.

آبورت مسئله‌سی، کوتله مئدیاسی‌نین ایلگی‌سینی چکدی؛ چونکی خیریستیانلیغین کؤکدنچی(رادیکالیست) دوشونجه بیچیمینه گئرچکدن ده میدان اوخودو. بیر قادینین وارلیق نده‌نین اوشاق بؤیوتمک اولدوغو دوشونجه‌سینه بیرباشا قارشی چیخیردی. آبورت مسئله‌سی، توپلومون ایلگی‌سینی قادین بد‌نینه ائله یؤنلتدی کی، باشقا هئچ بیر مسئله بو قونودا داها باشاری‌لی اولا بیلمزدی. بیرباشا کیلسه‌نین قارشیسیندا دوروردو. سونرا‌لار کوتله مئدیاسی فمینیست دوشونجه‌لرین دیقت ائتدیگی، دوغوش ایله ایلگیلی باشقا مسئله‌لری گئنل‌لیکله گؤرمزدن گلدی. قادین‌لارین سئزاریینده و رحمین چیخاردیلماغیندان دولایی چکدیک‌لری چتین‌لیک‌لر کوتله مئدیاسی اوچون ماراقلی دئییلدی. چونکی بونلار، قادین‌لارین بدنینی کونترول آلتینا آلان و بو بدن‌لر ایله نه ائتمک ایسترسه اونو ائدن کاپیتالیست، آتااَرکیل و ائرکک ائگمن تیپ سیستمینی گوندمه گتیریردی. بو آلانلارداکی توپلومسال جینسیت عدالت‌سیزلیگینه اوداقلانماق، چوخ موحافیظه‌کار و چوخ آنتی‌فمینیست دوروشونو بو گون ده سوردورن کوتله مئدیاسی اوچون، چوخ رادیکال بیر آددیم اولاردی.

۱۹۶۰-نجی ایللرین سونلارینداکی و ۱۹۷۰-نجی ایللرین باشلارینداکی فمینیست آکتیویست‌لر، بیز قادین‌لارین ۱۹۹۰-نجی ایللرینده دوغوشا دایر حاق‌لارلا ایلگیلی بیر موباریزه آپارماق مجبوریتینده قالاجاغیمیزی دوشونه بیلمزدیلر. فمینیست حرکت، نسبتا آز ریسکلی دوغوم کونترول یؤنتم‌لرینی قبول ائتدیرمک ایله بیرلیکده، گوونلی و یاسال آبورت حاقینی قازاندیران بیر کولتورل دئوریم گئرچکلشدیردیکدن سونرا، قادین‌لار بو حاق‌لارین بیر داها سورغولانمایاجاغینی دوشوندولر. اؤرگوتلو، رادیکال فمینیست کوتله اساسلی پولیتیک حرکتین بیتمه‌سی، دینی کؤکدنچی بیچیمده یوروملایان اؤرگوتلو ساغ قاناد پولیتیک جبهه‌نین آنتی‌فمینیست طرزی ایله بیرلشینجه، آبورت یئنیدن سیاسی گوندمه گتیریلدی. قادین‌لارین سئچیم حاققی آرتیق سورغولانا بیلن حالا گلمیشدی.

آبورتا قارشی اولان پلاتفورم، تأسفله اَن چوخ دا دؤولتین قارشیلادیغی، اوجوز و گرکدییینده پولسوز ائدیلن آبورتو هده‌له‌ییبدیر. سونوج اولا‌راق، مادی آنلامدا ضررلی دورومدا اولان قادین‌لار آجی چکرکن، هر عیرق‌دن صینیفسل ایمتیازا صاحیب اولان قادین‌لار، گوونلی آبورتا اَل تاپماق شانسینی، یعنی سئچیم حاقینی اَلینده توتماقدا‌دیر. دوغوشا داییر حاقلارلا ایلگی‌لی طیبی باخیم اوچون حؤکومت دسته‌یی اولمادیغی زامان، یوخسول و ایشچی صینیفینه منسوب اولان قادین‌لار آبورت ائتدیرمک اولاناغینی ایتیرمکده‌دیر. آبورت چوخ بؤیوک پوللار قارشیلیغیندا ائدیلمه‌یه باشلاندیغیندا، صینیف‌سل ایمتیازا صاحب اولان قادین‌لار اؤزلرینی تهلوکه‌ده حیس ائتمه‌ییر، چونکی هله ده آبورت ائتدیره بیلرلر. آنجاق چوخ واخت قادینین صینیفسل گوجو اولمور. بو گون اسکی‌سیندن داها چوخ قادین، یوخسول‌لارین و مؤحتاج‌لارین صینیف‌لرینه قاتیلیر. گوونلی، اوجوز و یا پولسوز آبورت حاقی اولما‌دان، بدنلری‌نین اوستونده‌کی بوتون کونترولو الدن وئریرلر. آبورت، ساده‌جه چوخ پولو اولان‌لار طرفیندن ائدیله بیلر حالا گلیرسه، آبورتو یاسادیشی(قانونسوز) ائتمه‌یی هدفله‌ین توپلومسال پولیتیکا‌لارا گئری دؤنمک ریسکینی داشیییریق دئمک. بو، بو آندا اونسوز دا بیر چوخ موحافیظه‌کار اؤلکه‌ده گئرچکله‌شیر. هر صینیفدن قادین، آبورت گوونلی، یاسال و هر قادینین آلیم گوجونه(قدرت خرید) اویغون حالا گتیرمه موباریزه‌سینه داوام ائتمه‌لی‌دیر.

قادین‌لارین آبورت ائتدیریب ائتدیرمه‌مه‌یی سئچمه حاقینین اولماسی، دوغوش اؤزگورلویونون یانلیزجا بیر بویوتودور(جنبه‌سیدیر). دوغوشا دایر هانسی حاق‌لارین داها اؤنملی اولدوغو، قادینین یاشینا و یاشام شرط‌لرینه گؤره دَییشر. ایگیرمی و اوتوز یاش‌لاریندا، جینسل آنلامدا آکتیو اولان و دوغوم کونترول حب‌لرینی گوونسیز گؤرن بیر قادین، بیر گون ایسته‌نیلمه‌ین گبه‌لیک(حامیله‌لیک) سورونو ایله اوزلشه بیلر و یاسال، گوونلی و هر قادینین آلما گوجونه اویغون آبورت حاقی، اونون اوچون اَن اؤنم‌لی دوغوش مسئله‌سی حالینا گله بیلر، اما مئنوپوز(یائسه‌لیک) چاغینا گلدییینده و دوکتورلار رحمی‌نین آلینماسی گرکدییینی سؤیله‌دییینده، بو، دوغوشا داییر اَن اؤنملی حاق مسئله‌سینه دؤنه بیلر.

بیزلر کوتله‌سل(توده‌ای) فمینیست حرکتی یئنیدن جانلاندیرمانین یول‌لارینین آرایارکن دوغوشا دایر حاق‌لار دا فمینیست گوندمین مرکزینده قالا‌جاقدیر. بیز قادین‌لار بدنیمیز ایله ایلگی‌لی سئچیم ائتمه حاقیندا صاحیب اولماساق، یاشامیمیزین باشقا آلان‌لاریندا(ساحه‌لرینده) دا حاق‌لاریمیزدان واز کئچمک ریسکی دوغولار. یئنی‌لنمیش فمینیست حرکتده، دوغوشا دایر حاق‌لار دیگر هر هانسی بیر مسئله قارشی‌سیندا اؤنجه‌لیک قازانا‌جاقدیر. بو، یاسال، گوونلی و هر قادینین آلما گوجونه اویغون آبورت حاقی مرکزده اولمایا‌جاق آنلامینا گلمیر؛ اما مرکزه آلینان تک مسئله ده بو اولمایا‌جاقدیر. هر قادین جینسل ائییتیم، قورویوجو حکیم و دوغوم کونترول یؤنتم‌لرینه راحاتلیقلا اَل تاپا بیلرسه، چوخ آزیمیز ایسته‌نیلمه‌ین گبه‌لیک‌لر ایله قارشیلاشاریق. سونوج اولا‌راق، آبورت ائتدیرمه ائحتیاجی آزالیر.

یاسال، گوونلی، هر قادینین آلدیرماق گوجونه اویغون اولان آبورت مسئله‌سینده یئنیلمک، قادین‌لارین دوغوشا دایر حاق‌لارینین بوتونو قونوسوندا یئنیلمه‌سی آنلامینا گله‌جکدیر. آبورت قارشیتی(موخالیفی) حرکت، رادیکال آنتی‌فمینیست بیر حرکتدیر. بو قادینین، شخصی اولا‌راق آبورت ائتدیرمه‌مه حاقی واردیر. آنجاق، فمینیست حرکته باغلی‌لیق، سئچیم طرفداری اولماق، آبورت ائتدیرمه احتیاجی اولان بیر قادینین بونو ائتدیرمه یا دا ائتدیرمه‌مه‌یی سئچمه حاققینی ساوونماق آنلامینا گلیر. ائتکیلی دوغوم کونترول یؤنتم‌لرینه هر زامان صاحیب اولموش، دولایی‌سییلا یاسادیشی یول‌لارلا ائدیلن آبورت‌لارین یاراتدیغی تراژدیلری هئچ گؤرمه‌میش گنج قادین‌لار، قادین‌لارین دوغوشا داییر حاق‌لارا صاحیب اولماما‌لاری حالیندا نئجه گوجسوز و سؤمورویه آچیق حالا گله‌جک‌لرینی هئچ تجروبه ائتمه‌دیلر.

هر یاشدان قادین‌لارین و موباریزه‌میزده بیزه دستک وئرن ائرکک‌لرین بو حاق‌لارین ندن اؤنملی اولدوغونو گؤرمه‌لری اوچون، “دوغوشا دایر حاق‌لار” باشلیغی آلتیندا یورودوله‌جک اطرافلی بیر دارتیشمانین اولماسی گرکیر. بو آنلاییش، بیزیم، دوغوشا دایر حاق‌لاری بوتون قادین‌لار اوچون بیر گئرچک‌لیک اولا‌راق قوروماق سؤزوموزون اساسیدیر. اؤزگورلویوموزو قوروماق و سوردورمک اوچون، دوغوشا داییر حاق‌لارا فمینیست بیر شکیلده اوداقلانمایا(متمرکیز اولماغا) ائحتیاج واردیر.

یوروم یازین

Back to Top